ΤΟΜΟΣ 106 Τεύχος 1–6 Ιανουάριος-Δεκέμβριος 2017
ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Η χειρουργική θεραπεία του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2
Οδ. Βουδούρης, Ι. Μελισσάς
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 είναι η χρόνια πάθηση με τη μεγαλύτερη αυξητική τάση σε παγκόσμιο επίπεδο. Στην Ελλάδα, οι διαβητικοί ασθενείς τετραπλασιάστηκαν τα τελευταία 30 χρόνια, ξεπερνώντας πλέον το εκατομμύριο, καθιστώντας τη νόσο κύρια απειλή κατά της δημόσιας υγείας, που απορροφά το 20–30% του συνόλου των δαπανών υγείας. Η φαρμακευτική αντιμετώπιση απαιτεί συνεχή αγωγή και παρακολούθηση, χωρίς να εξαλείφει τη νόσο και χωρίς να καταργεί τις επιπλοκές της, οι οποίες αφορούν σχεδόν σε όλες τις ζωτικές λειτουργίες. Στο πλαίσιο αυτό, αποκτά εξαιρετικό ενδιαφέρον η θεραπεία του διαβήτη μέσω χειρουργικών επεμβάσεων. Αποτελούν εξέλιξη των βαριατρικών επεμβάσεων και στοιχειοθετούν μια νέα χειρουργική εξειδίκευση, ονομαζόμενη Μεταβολική Χειρουργική. Αφετηρία αποτέλεσε η διαπίστωση ότι παχύσαρκοι διαβητικοί ασθενείς, υποβαλλόμενοι σε ορισμένες βαριατρικές επεμβάσεις, θεραπεύονταν από τον διαβήτη, πριν χάσουν βάρος. Ο μηχανισμός δράσης των αντιδιαβητικών επεμβάσεων είναι πολλαπλός, αλλά σχετίζεται κυρίως με την ενεργοποίηση εντερικών ορμονών, τις ινκρετίνες, οι οποίες αυξάνουν την πα-ραγωγή ινσουλίνης και μειώνουν την αντίσταση των κυττάρων σε αυτή. H ένδειξη των αντιδιαβητικών επεμβάσεων είναι αυτονόητη για τους παχύσαρκους διαβητικούς ασθενείς με ΔΜΣ>35. Οι μελέτες ανα-δεικνύουν επίσης το όφελός τους, ανεξαρτήτως βαθμού παχυσαρκίας, ενώ συζητώνται και οι ενδείξεις για τους μη παχύσαρκους διαβητικούς. Ο τελικός προσδιορισμός των ενδείξεων απαιτεί περαιτέρω μελέτες σε βάθος χρόνου.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):11—30
Κέντρο Προέλευσης: Τμήμα Μεταβολικής Χειρουργικής, Νοσοκομείο «ΙΑΣΩ General», Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Διαβήτης, μεταβολική χειρουργική, γαστρική παράκαμψη, επιμήκης γαστρεκτομή, χολοπα-γκρεατική εκτροπή
Αλληλογραφία: Οδ. Βουδούρης, Πυθαγόρα 5, 155 62 Χολαρ γός, Αθήνα • e-mail: libertad@otenet.gr
ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Η επιδημιολογική εξέλιξη του σακχαρώδους διαβήτη στην Ελλάδα
Χ.Β. Λούπα
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Στον ελληνικό χώρο, οι μελέτες, αν και διαφέρουν ως προς τον σχεδιασμό (μελέτες αυτοαναφοράς ή καταγραφής στοιχείων και μελέτες μετρήσεων σακχάρου ή/και εκτέλεσης καμπύλης ανοχής γλυκόζης OGTT), αποδεικνύουν, όλες, αύξηση του επιπολασμού του ΣΔ. Στην περιφέρεια Αττικής, ο επιπολασμός αυξήθηκε από 2,4% το 1974 σε 9,5% (μελέτες αυτοαναφοράς) ή 11,6% (μελέτες με μετρήσεις σακχάρου και OGTT) το 2006. Στον αγροτικό πληθυσμό, που παλαιότερα ο επιπολασμός ήταν σχεδόν αμελητέος (1,5% την περίοδο 1988–1993), αυξήθηκε δραματικά (περίπου 11,7% το 2003–2005), για να εξισωθεί με τον αστικό πληθυσμό. Αίτιο της αύξησης αυτής η αλλαγή τρόπου ζωής, με μείωση της φυσικής δραστηριότητας, κακή διατροφή και συνεπακόλουθη παχυσαρκία. Ο επιπολασμός είναι υψηλότερος σε χαμηλότερα μορφωτικοοικονομικά στρώματα. Σκόπιμη είναι η παρέμβαση για τη μείωση της επίπτωσης του διαβήτη.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):31—36
Κέντρο Προέλευσης: Ιατρείο Φροντίδας Διαβητικού Ποδιού «Δημήτρης Βογιατζόγλου», Νοσοκομειακή μονάδα «Α. Φλέμιγκ», Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Διαβήτης, επίπτωση, επιπολασμός, Ελλάδα
Αλληλογραφία: Χ.Β. Λούπα, Σποράδων 2, 152 31 Χαλάνδρι • e-mail: Ch-loupa@hol.gr
ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 και οικονομικά της υγείας
Ελ. Καραμπλή, Κ. Αθανασάκης, Γ. Κυριόπουλος
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔτ2) είναι μία χρόνια νόσος με σημαντικές σωματικές και ψυχολογικές επιπτώσεις στους πάσχοντες, και υψηλό κόστος για τα συστήματα υγείας. Οι υπεύθυνοι για τη λήψη αποφάσεων, αναζητούν τις βέλτιστες λύσεις για την πρόληψη και αντιμετώπιση του ΣΔ, σε ένα περιβάλλον περιορισμένων πόρων. Τα οικονομικά της υγείας μπορούν να συμβάλουν στη λήψη αποφάσεων ορθολογικής κατανομής των σπάνιων υγειονομικών πόρων. Δεδομένου ότι το πλαίσιο παρέμβασης των οικονομικών της υγείας είναι ευρύ, στο παρόν άρθρο γίνεται αναφορά στο κόστος της νόσου στην Ελλάδα και διεθνώς, στην επίδραση της οικονομικής κρίσης στη συμπεριφορά των ασθενών με ΣΔτ2 στην Ελλάδα, και, τέλος, στον ρόλο της οικονομικής αξιολόγησης στη λήψη αποφάσεων. Το άρθρο καταλήγει πως τα εργαλεία των οικονομικών της υγείας μπορούν να αναδείξουν τις αποτελεσματικές ως προς το κόστος επιλογές στον τομέα της πρόληψης και αντιμετώπισης του ΣΔτ2, στο πλαίσιο μιας συντονισμένης προσπάθειας για τον πε-ριορισμό των συνεπειών της νόσου.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):37—42
Κέντρο Προέλευσης: Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας, Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Σακχαρώδης διαβήτης, πολιτική υ-γείας, κόστος νόσου, οικονομική αξιολόγηση
Αλληλογραφία: Ελ. Καραμπλή, Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας, Λεωφ. Αλεξάνδρας 196, 115 21 Αθήνα • e-mail: ekarabli@esdy.edu.gr
ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Νεότερα δεδομένα στην καρδιακή ανεπάρκεια
Η. Τσούγκος
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
H Καρδιακή Ανεπάρκεια (ΚΑ) αποτε-λεί μέχρι και σήμερα την κύρια αιτία καρδιαγγειακής νοσηρότητας και θνησιμότητας. Προ έτους εκδόθηκαν οι νέες κατευθυντήριες οδηγίες περιέχοντας αρ-κετά νέα δεδομένα που αφορούν στους αλγόριθμους διάγνωσης και θεραπείας της ΚΑ, ενώ έχουν συμπεριληφθεί και καινούργιες ενότητες που αφορούν στο σύνδρομο της χρόνιας ΚΑ. Τρία είναι τα καινούργια στοιχεία των νέων κατευθυντήριων οδηγιών: (1) η σημασία της αναγνώρισης των ασθενών με μετρίως επηρεασμένο κλάσμα εξωθήσεως (40–49%), (2) η διάγνωση της χρόνιας ΚΑ που βασίζεται αφενός στην κλινική πιθανότητα να εμφανίσει κάποιος τη νόσο και αφετέρου στα ευρήματα από την ηχωκαρ-διογραφία, ενώ χρήσιμα είναι και τα επίπεδα των νατριουρητικών πεπτιδίων και (3) η ύπαρξη ξεχωριστής ενότητας όπου επισημαίνεται με εμφατικό τρόπο ποιες θεραπείες πρέπει και ποιες δεν πρέπει να χορηγούνται σε ασθενείς με χρόνια ΚΑ. Ακόμη, δίνονται συστάσεις που αφορούν στην πρόληψη του συνδρόμου, καθώς επίσης προτείνονται τρόποι τόσο για την καθυστέρηση της εξέλιξής του, όσο και για την πρόληψη του θανάτου σε ασθενείς που έχουν ήδη εκδηλώσει το σύνδρομο. Ιδιαίτερα σημαντική αλλαγή αποτελεί η θεραπευτική προσέγγιση στη χρόνια ΚΑ με τη χορήγηση σακουμπιτρίλης/βαλσαρτάνης, ενώ αναγνωρίζονται πλέον οι συννοσηρότητες ως σημαντικός παράγοντας για την πρόγνωση. Επίσης, καθορίζονται σαφείς ενδείξεις για τη θεραπεία επανασυγχρονισμού, ενώ δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στην άμεση έναρξη θεραπείας της οξείας ΚΑ.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):43—52
Κέντρο Προέλευσης: Β΄ Καρδιολογική Κλινική, «Ερρίκος Ντυνάν» Hospital Center, Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Καρδιακή ανεπάρκεια, ταξινόμηση χρόνιας καρδιακής ανεπάρκειας, νεότερα θεραπευτι-κά σχήματα
Αλληλογραφία: Η. Τσούγκος, Νηλέως 20, 118 51 Θησείο, Αθήνα • e-mail: tsougos@yahoo.com
ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Σαρκοπενία και τρίτη ηλικία
Ε. Λιδωρίκη (1), Δ. Σχίζας (1), Ι.Γ. Καραϊτιανός (2)
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Η διαδικασία της γήρανσης σχετίζεται με μείωση της μυϊκής μάζας ή/και μυϊκής δύναμης και αντοχής, μια κατάσταση που καλείται σαρκοπενία. Ο ορισμός της σαρκοπενίας παραμένει ασαφής, καθώς ποικίλοι οργανισμοί/φορείς δίνουν διαφοροποιημένους ορισμούς και διαφορετικά όρια ανίχνευσης της σαρκοπενίας, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει συχνά ομοφωνία τόσο για τον επιπολασμό της όσο και για τις κατάλληλες μεθόδους πρόληψης και αντιμετώπισής της. Στη συγκεκριμένη ανασκόπηση παρατίθενται οι διαφορετικοί ορισμοί της σαρκοπενίας, οι μέθοδοι αξιολόγησής της, οι παράγοντες κινδύνου που συνδέονται με την εμφάνισή της, οι επιπτώσεις που αυτή προκαλεί, αλλά και οι κυριότερες μέθοδοι αντιμετώπισής της.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):53—58
Κέντρο Προέλευσης: (1) Α΄ Χειρουργική Κλινική, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, «Λαϊκό» Νοσοκομείο Αθηνών, (2) Ογκολογική Χειρουργική Κλινική Αντικαρκινικό Νοσοκομείο Αθηνών «Ο Άγιος Σάββας», Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Σαρκοπενία, τρίτη ηλικία, μυϊκή μάζα, διατροφή, φυσική δραστηριότητα
Αλληλογραφία: Ε. Λιδωρίκη, Α΄ Χειρουργική Κλινική, Λαϊκό Νοσοκομείο Αθηνών, Αθήνα • e-mail: irene_lido@yahoo.gr
ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Πρωκτική ραγάδα
Η.Ε. Κατσούλης, Ι.Γ. Καραϊτιανός
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Η ιδιοπαθής ραγάδα του πρωκτού είναι μία κοινή καλοήθης πάθηση που απαντάται εξίσου στα δύο φύλα, ιδιαίτερα σε νέους ενηλίκους. Πρόκειται για γραμμοειδή εξέλκωση του πρωκτο-δέρματος στη μέση γραμμή, που οφείλεται σε χρόνια ισχαιμία και συνοδεύεται συχνά από υπερτονία του έσω σφιγκτήρα. Σπανιότερα άτυπες πρωκτικές ραγάδες μπορεί να αποτελούν εκδήλωση νόσου Crohn, σεξουαλικά μεταδιδόμενων νοσημάτων ή κακοήθειας. Η τυπική συμπτωματολογία είναι έντονο άλγος και ήπια αιμορραγία κατά τη διάρκεια της αφόδευσης. Η θεραπευτική προσέγγιση αρχικά πρέπει να είναι πάντα συντηρητική με υγιεινοδιαιτητικά μέτρα και τοπική εφαρμογή χημικών παραγόντων που επιφέρουν χαλάρωση των λείων μυϊκών ινών του έσω σφιγκτήρα. Η συντηρητική αγωγή πρέπει να διαρκεί τουλάχιστον 6–8 εβδομάδες και μπορεί να επαναληφθεί επί υποτροπής των συμπτωμάτων. Οι ραγάδες που είναι ανθεκτικές στη φαρμακευτική αγωγή χρήζουν χειρουργικής αντιμετώπισης. Στους ασθενείς με υπερ-τονία του έσω σφιγκτήρα η ενδεικνυόμενη επέμβαση είναι η έσω πλάγια σφιγκτηροτομή, ενώ σε ασθενείς με υποτροπή ραγάδας μετά από έσω πλάγια σφιγκτηρο-τομή ή με υποτονία του έσω σφιγκτήρα, ενδείκνυται ο πρωκτοδερματικός κρημνός.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):59—65
Κέντρο Προέλευσης: ΧειρουργικόOγκολογικό Τμήμα, ΓΑΟΝΑ «Ο Άγιος Σάββας», Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Πρωκτική ραγάδα, αιτιοπαθογέ-νεια, θεραπευτικός αλγόριθμος
Αλληλογραφία: Η.Ε. Κατσούλης, Χειρουργικό-Oγκολογικό Τμήμα, ΓΑΟΝΑ, «Ο Άγιος Σάββας», Λεωφ. Αλεξάνδρας 171, 115 22 Αθήνα • e-mail: hrkats@yahoo.co.uk
ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Λήψη αποφάσεων στη δημόσια υγεία και ηθικοί προβληματισμοί
Β.Σ. Βελονάκη, Μ. Βελονάκη
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Η δημόσια υγεία αφορά σε πληθυσμιακές ομάδες ή και σε ολόκληρο τον πληθυσμό μιας χώρας. Οι αποφάσεις για τη δημόσια υγεία λαμβάνονται έπειτα από κατάλληλη επεξεργασία των επιστημονικών δεδομένων. Στον σχεδιασμό προγραμμάτων προαγωγής υγείας στόχο αποτελεί η εξασφάλιση του βέλτιστου επιπέδου υγείας για τον πληθυσμό με το χαμηλότερο δυνατό κόστος, λαμβάνοντας υπόψη τους διαθέσιμους πόρους. Οι αποφάσεις θα πρέπει να τεκμηριώνονται επιστημονικά αλλά οφείλουν επίσης να λαμβάνουν υπόψη τις κοινωνικές συνθήκες και τις πολιτισμικές αξίες. Κατά τον σχεδιασμό πολιτικών δημόσιας υγείας ιδιαίτερα σημαντικός κρίνεται ο ρόλος των φιλοσοφικών και ηθικών αρχών. Ο ρόλος θεμελιωδών αρχών της βιοηθικής όπως της αυτονομίας και της δικαιοσύνης φανερώνεται μέσα από καίρια ηθικά διλήμματα όπως αυτά που σχετίζονται με την κατανομή περιορισμένων πηγών στο κοινωνικό σύνολο, με τη λήψη μέτρων για την τροποποίηση επιζήμιων για το άτομο συμπεριφορών και με τον περιορισμό της αυτονομίας του ατόμου για την προστασία τρίτων. Οι αρχές βιοηθικής αποτελούν σημαντικό εργαλείο για την ηθική αιτιολόγηση των αποφάσεων και παρεμβάσεων στον τομέα της δημόσιας υγείας.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):66—76
Κέντρο Προέλευσης: Τμήμα Νοσηλευτικής, ΕΚΠΑ, Τμήμα Ιατρικής, ΕΚΠΑ, Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Hθική, λήψη αποφάσεων, δημόσια υγεία
Αλληλογραφία: Β.Σ. Βελονάκη, Στουρνάρη 32, 104 33 Αθήνα • e-mail: venetia_vel@yahoo.gr
ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Σύγκριση τριών μεθόδων για τον εσωτερικό έλεγχο ποιότητας βιοχημικού εργαστηρίου
Μ. Σταμούλη (1), Π. Καρκαλούσος (2), Κ. Μπουραζάς (3), Π. Τσιαμυρτζής (3)
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Η ποιότητα στο βιοχημικό εργαστήριο είναι αποτέλεσμα της εφαρμογής πολλών διαφορετικών εργαλείων. Ένα από αυτά είναι ο εσωτερικός έλεγχος ποιότητας, που επιτυγχάνεται με τη μέτρηση δειγμάτων ελέγχου και την αξιολόγηση των μετρήσεων με στατιστικές μεθόδους και διαγράμματα ελέγχου. Στην παρούσα εργασία έγινε σύγκριση τριών διαφορετικών προσεγγίσεων για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων του εσωτερικού ελέγχου ποιότητας σε βιοχημικό εργαστήριο. Συγκεκριμένα, έγινε σύγκριση των Chart, 13σ και του predictive control chart (PCC chart). Αναλύονται οι διαφορές που παρουσιάζουν οι τρεις μέθοδοι μεταξύ τους, καθώς και τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της κάθε μεθόδου. Διαπιστώθηκε ότι και οι τρεις προσεγγίσεις στοχεύουν στην ανίχνευση έντονων αλμάτων από μεμονωμένες παρατηρήσεις και όχι σε μικρές και επίμονες ή σταδιακές μεταβολές, τις οποίες είναι πολύ πιθανό να μην τις αντιληφθούν. Για τέτοιου είδους μεταβολές είναι κατάλληλες άλλες στατιστικές διαδικασίες ελέγχου.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):77—84
Κέντρο Προέλευσης: (1) Βιοχημικό Εργαστήριο, Ναυτικό Νοσοκομείο Αθηνών, Αθήνα, (2) ΤΕΙ Αθήνας, Τμήμα Ιατρικών Εργαστηρίων, Αθήνα, (3) Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Στατιστικής, Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Bιοχημικό εργαστήριο, εσωτερι-κός έλεγχος ποιότητας, διάγραμμα ελέγχου, όρια ελέγχου
Αλληλογραφία: Μ. Σταμούλη, Αδραμυτίου 31, 171 21 Νέα Σμύρνη, Αθήνα • e-mail: marilena_stamouli@yahoo.com
ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Νοκαρδίωση ως καιροσκοπική λοίμωξη σε ασθενή που ελάμβανε κορτικοειδή επί μακρόν-Περιγραφή περίπτωσης και ανασκόπηση της βιβλιογραφίας
Α. Πρωτογέρου (1), Β. Δασκαλόπουλος (1), Μ. Γκέκα (1), Γ. Κουππάρη (2), Σ. Λαφογιάννη (3), Χ. Λούπα (1)
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Η νοκαρδίωση παρουσιάζεται ως οξεία, αλλά κυρίως ως υποξεία ή χρόνια λοίμωξη, με τάση για εξάρσεις και υποτροπές. Εμφανίζεται κατ’ εξοχήν σε ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς και είναι εντοπισμένη ή διάσπαρτη. Oι νοκάρδιες βρίσκονται συνήθως στο χώμα, όπου συμβάλλουν στην αποσύνθεση οργανικών ουσιών. Αποτελούν Gram θετικούς, αερόβιους, ασθενώς οξεοάντοχους βάκιλους. Προκαλούν κυρίως εκδηλώσεις από το κατώτερο αναπνευστικό, με τη Nocardia asteroides να ευθύνεται περίπου στο 90% των περιπτώσεων. Το ΚΝΣ προσβάλλεται περίπου στο 45% όλων των περιπτώσεων συστηματικής νοκαρδίωσης. Η λοίμωξη δυνατόν να εμφανίζεται σε πολλαπλά όργανα με χαρακτηριστικό την πρόκληση αποστημάτων. Εκτός από το ΚΝΣ και το κατώτερο αναπνευστικό, οι συχνότερα προσβαλλόμενες περιοχές αφορούν στον αμφιβληστροειδή, το δέρμα και τα μαλακά μόρια, το ενδοκάρδιο, τις αρθρώσεις και τα οστά, όπως και τους νεφρούς. Οι σουλφοναμίδες αποτελούν το φάρμακο εκλογής, αλλά απαιτείται μακροχρόνια αγωγή, ως και ένα έτος. Περιγράφεται περίπτωση ασθενούς με δερματική νοκαρδίωση, που ελάμβανε μακροχρονίως κορτικοειδή. H διάγνωση τέθηκε από τη βιοψία ψηλαφητού μορφώματος δεξιού πλάγιου θωρακικού τοιχώματος με καθοδήγηση από αξονικό τομογράφο. Η ανταπόκριση στην κοτριμοξαζόλη ήταν ικανοποιητική.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):85—93
Κέντρο Προέλευσης: (1) Β΄ Παθολογική Κλινική, (2) Μικροβιολογικό Τμήμα, (3) Ακτινολογικό Τμήμα, Νοσοκομειακή Μονάδα «Αμαλία Φλέμινγκ», Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Nοκαρδίωση, ανοσοκαταστολή, κορτικοειδή, καιροσκοπικές λοιμώξεις
Αλληλογραφία: Α. Πρωτογέρου, Αργυρουπόλεως 39, 145 72 Δροσιά • e-mail: protogeroum@hotmail.com
ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Διαφορική διάγνωση συνδρόμου νεφρικής απώλειας άλατος και συνδρόμου απρόσφορης έκκρισης αντιδιουρητικής ορμόνης σε χειρουργημένο ασθενή
Ε. Παπαμανώλης (1), Δ. Πανοκώστας (1), Α. Βεζάκης (2), Η. Λιανός (1), Ε. Γράψα (1)
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Όταν ο κλινικός ιατρός καλείται να εκτιμήσει ασθενή που παρουσιάζει υπονατριαιμία, συνοδευόμενη με υψηλή κλασματική απέκκριση νατρίου >40 mEq/L) και φυσιολογική νεφρική λειτουργία, θα πρέπει να λάβει υπόψη του τα ακόλουθα σύνδρομα: το σύνδρομο απρόσφορης έκκρισης αντιδιουρητικής ορ-μόνης (SIADH) και το σύνδρομο νεφρικής απώλειας άλατος (RSW). Η διάκριση μεταξύ των δύο αυτών συν-δρόμων είναι σημαντική, διότι τα δύο σύνδρομα έχουν διαφορετική θεραπευτική αντιμετώπιση και ως εκ τούτου η λάθος διάγνωση αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών και θέτει σε κίνδυνο τον ασθενή. Το περιστατικό που παρουσιάζεται αφορά σε γυναίκα 59 ετών, με φυσιολογική νεφρική λειτουργία η οποία παρουσίασε, μετεγχειρητικά, υπονατριαιμία με συνοδό υψηλή κλασματική απέκκριση νατρίου. Η διαφορική διάγνωση μεταξύ των συνδρόμων SIADH και RSW έπρεπε να γίνει λόγω της πολύ υψηλής κλασματικής απέκκρισης νατρίου. Αυτό αποτέλεσε διαγνωστική πρόκληση και στην παρούσα εργασία αναφέρουμε τις παραμέτρους που συνυπολογίσαμε στα διαγνωστικά μονοπάτια που ακολουθήθηκαν. Αυτές οι παράμετροι δεν συνηθίζεται να λαμβάνονται υπόψη ή να μετρώνται και πρόκειται για την κάθαρση ουρικού οξέος και φωσφόρου, καθώς και την επίδραση που έχουν αυτές οι παράμετροι στη μεταβολή του εξωκυττάριου όγκου.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):94—98
Κέντρο Προέλευσης: (1) Νεφρολογική Κλινική, (2) Β΄ Χειρουργική Κλινική ΕΚΠΑ, «Αρεταίειο» Νοσοκομείο, Αθήνα
Λέξεις Κλειδιά: Yπονατριαιμία, έμετοι, κακή θρέψη, διαφορική διάγνωση, σύνδρομα νεφρικής απώλειας άλατος, σύνδρομο απρόσφορης έκκρισης αντιδιουρητικής ορμόνης
Αλληλογραφία: Ε. Γράψα, Λεωφ. Βασ. Σοφίας 76, 115 28 Αθήνα • e-mail: egrapsa@aretaieio.uoa.gr
ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Ιατρική και κοινωνική-προνοιακή νομοθεσία στην Αρχαία Ελλάδα
Γρ. Τσουκαλάς
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ:
Η ανάπτυξη των οργανωμένων κοινωνιών στην αρχαία Ελλάδα, επέβαλε τη σύνταξη νομοθετημάτων υπέρ της πρόνοιας των πολιτών, ήδη από τον 9ο π.Χ. αιώνα. Ο Λυκούργος στη Σπάρτη, ο Ζάλευκος και ο Χαρώνδας στην Κάτω Ιταλία (Μεγάλη Ελλάδα), ο Σόλων στην Αθήνα και το νομοθέτημα της Γόρτυνας στην Κρήτη, προασπίστηκαν ασθενείς κατηγορίες πολιτών (γάμος, χηρεία, υιοθεσία), εγκαθίδρυσαν τη δημόσια υγιεινή και κοινωνική πρόνοια, ενώ εξύψωσαν το επάγγελμα του ιατρού. Η αρχαία ελληνική σκέψη έδωσε ώθηση στην προνοιακή νομοθεσία και εισήγαγε την ιατρική θεώρηση στις νομοθετικές ρήτρες.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Περιοδικότητα: Ιατρική 2017, 106(1–6):104—110
Κέντρο Προέλευσης: Ιστορία της Ιατρικής, Εργαστήριο Ανατομίας, Ιατρική Σχολή, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Αλεξανδρούπολη
Λέξεις Κλειδιά: Αρχαία Ελλάδα, νομοθεσία, πρόνοια, Λυκούργος, Γόρτυνα, Ζάλευκος, Χαρώνδας, Σόλων
Αλληλογραφία: Γρ. Τσουκαλάς, Ιερολοχιτών 155, 383 34 Άγιοι Ανάργυροι, Βόλος • e-mail: gregorytsoucalas@yahoo.gr
